Құрылтайдың алғашқы сайланымына жаңа парламенттік тәжірибені қалыптастырып, конституциялық реформаны заңнамалық тұрғыдан қамтамасыз ету міндеті жүктеледі. Бұл туралы Қазақстанның жаңа парламентіне өткен сайлаудың қорытындысына арналған Парламентаризм институты ұйымдастырған сараптамалық дөңгелек үстелге қатысушылар айтты.
Жиынға жетекші заңгерлер, ғылыми орталықтардың басшылары және сарапшылар қауымдастығының өкілдері қатысты. Талқылаудың негізгі өзегі - жаңа саяси-құқықтық жағдайдағы Құрылтайдың рөлі және оның алғашқы шақырылымының алдында тұрған міндеттер болды.
Парламентаризм институтының директоры Наталья Панның айтуынша, Құрылтай жұмысының басталуы депутаттардың жаңа құрамын қалыптастырумен ғана шектелмейді. Бұл - жаңарған конституциялық модель жағдайында парламенттік жұмыстың жаңа қағидалары мен тәжірибесін қалыптастырудың басталуы.
Сарапшылар бірнеше маңызды өзгеріске назар аударды.
Біріншіден, саяси бәсекелестіктің сипаты өзгеріп келеді. Дөңгелек үстелге қатысушылардың пікірінше, өткен сайлау науқаны партиялардың бағдарламаларына, идеялары мен нақты ұсыныстарына деген қызығушылықтың артқанын көрсетті. Бұл партиялардың сайлауалды кезеңдегі ғана емес, кейінгі парламенттік қызметтегі жауапкершілігін де күшейтеді.
Екіншіден, Құрылтайдың алғашқы сайланымының рөлі ерекше. Дәл осы құрам конституциялық реформаның негізгі бағыттарын нақты заңнамалық нормалар мен парламенттік рәсімдерге айналдыруы тиіс. Сондықтан қабылданған заңдардың саны ғана емес, олардың сапасы, парламенттік талқылаудың деңгейі және депутаттардың сарапшылармен өзара іс-қимылы маңызды болмақ.
Үшіншіден, жаңа Парламентке қойылатын талап та өзгереді. Сарапшылар Құрылтай елдің дамуына қатысты маңызды мәселелер талқыланатын, түрлі саяси ұстанымдар нақты заңнамалық шешімдерге ұласатын ашық әрі мазмұнды пікірталас алаңына айналуы қажет екенін атап өтті.
Кездесу барысында парламенттік рәсімдерді жетілдіру, заңнаманы дамыту және ғылыми-сараптамалық қауымдастықты құқықтық шешімдерді әзірлеу процесіне кеңінен тарту мәселелері де талқыланды.
Сарапшылардың бағалауынша, Құрылтай жаңа конституциялық модельдің іс жүзінде қалай жұмыс істейтінін айқындайтын маңызды кезең болады. Оның қабылдайтын шешімдері мен қалыптастыратын парламенттік тетіктері Қазақстанның жаңа Парламентінің алдағы жұмысына негіз қалайды.
