



2025 жылғы 26 тамызда Астана қаласында Қазақстан Республикасының Конституциясына 30 жыл толуына орайластырылған сараптамалық конференция өтті. Ел тәуелсіздігінің берік негізін қалаған бұл аса маңызды тарихи құжат – заманауи Қазақстан мемлекеттілігінің құқықтық әрі саяси тірегі саналады. Ауқымды шараны «Respublica» партиясының қоғамдық бірлестігі Қазақстан Республикасының Президенттік орталығымен бірлесе ұйымдастырды.
Іс-шараны ҚР ПІБ Президенттік орталығыдиректорының орынбасары Серік Сыдықов ашты. Конференция барысында негізгі спикерлердің бірі ретінде Парламентаризм институтының директоры Наталья Пан сөз сөйледі. Ол өз баяндамасында Ата Заңның үш онжылдықтағы даму жолына тоқталып, Конституцияның елдегі демократиялық институттардың қалыптасуы мен нығаюындағы, құқықтық мемлекеттің дамуы мен саяси тұрақтылықтың орнығуындағы рөлін ерекше атап өтті.
Наталья Пан өз сөзінде әр жылдары жүзеге асқан конституциялық реформаларға арнайы тоқталды. Аталған өзгерістер Парламенттің өкілеттігін кеңейтіп, парламенттік бақылау тетіктерін күшейтті, сондай-ақ азаматтардың құқықтарын қорғау ісінде маңызды рөл атқаратын Конституциялық Соттың құрылуына жол ашты.
Сонымен қатар, баяндамашы конституциялық экономиканың маңызын айрықша атап өтті. Оның айтуынша, бұл ұғым – қоғам ресурстарын әділ бөлуді көздейтін, Негізгі заң қағидаттарына негізделген әлеуметтік-экономикалық тұрақтылықтың кепілі.
Конференция жұмысына Парламентаризм институтының өзге де қызметкерлері – Саймова Ш.А. және Иржанов А.С. белсене қатысты. «Respublica» партиясының төрағасы, ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты Айдарбек Ходжаназаров осы отыз ішінде Конституция Тәуелсіздікті нығайтуға, қоғамдық келісімді сақтауға және демократиялық мемлекет құруға берік тірек болатынын атап өтті.
Бұдан басқа, баяндама жасап сөз сөйлегендер: ҚР Конституциялық соты аппаратының өтініштерді алдын ала зерделеу және құқықтық қамтамасыз ету бөлімінің меңгерушісі Эльмира Қалиева(«Қазақстан Республикасындағы конституциялық бақылау»), «Қазақстан заңгерлер одағы» РҚБ төрағасы Серік Ақылбай («Заң және тәртіп –қазақстандықтардың құқықтарын қорғаудың басты қағидаты ретінде»), «Өзекті саясат институтының директоры Сергей Коновалов («Қазақстан «Құқық үстемдігінің жаһандық индексінде» және оны Қазақстан Республикасының 2029 жылға дейінгі ұлттық даму жоспары шеңберінде жақсарту»), ҚР Бас прокуратурасы жанындағы Құқық қорғау органдары Академиясының әлеуметтік-гуманитарлық пәндер кафедрасының меңгерушісі Бүркіт Нұрмағамбетов («Конституция – мемлекеттік идеологияның негізі ретінде»), ҚР Президенті жанындағы ҚСЗИ саяси зерттеулер бөлімінің басшысы Жанар Санхаева(«Конституциялық реформа шеңберіндегі Қазақстан Республикасының саяси жаңғыруы»).